30 augustus 2016

De proef voor Abraham.

Genesis 22,1: 1 Hierna gebeurde het dat God Abraham op de proef stelde. Hij zei proef voor abraham,veel uitdagingen toonden hem de geode weg,ervaring leert,nadenken geeft visie en inzicht,moeilijke beslissingen,aanwezigheid van geest,attent voor hemel en aarde,getekend door besnijdenis op negenen negentig jaar,inhoud van het teken van de besnijdenis,besneden zijn van hart,test ook voor isaaktegen hem: ‘Abraham.’ En hij antwoordde: ‘Hier ben ik.’

Abraham had al heel wat uitdagingen in zijn leven aangegaan en hij deed daarbij heel wat ervaring op om te leven als een “goed mens” binnen de goddelijke orde. Hij wist zich steeds te onderscheiden door de keuze van de goede levensweg. Vaak werd hij geholpen door visioenen en door en ontmoetingen met engelen van mensen die hem de juiste adviezen gaven. Het eerste visioen dat een drastische wijziging in zijn latere leven teweegbracht gaf hem de opdracht zijn woonplaats, zijn familie en al zijn relaties vaarwel te zeggen en te vertrekken naar God weet welk land. We zijn nu een stuk verder in het leven van Abraham. In het vorige hoofdstuk hadden heeft Abraham zijn eerste zoon samen met de slavin Hagar weggestuurd op het dwingende advies van Sarah, gesteund door Jahweh. In de avond van zijn leven toen Abraham in vrede met de nabije volksstam leefde en toen hij vernomen had dat Ismaël zij weg had gevonden leefde hij in rust. Hij zag zijn zoon Isaak opgroeien tot een jonge kerel en de toekomst, voorspeld in de goddelijke beloften, opende zich voor hem en voor heel de stam. Nu alles in de plooi lijkt te vallen en hij eindelijk een zoon heeft die paste in het goddelijke verbond, krijgt hij na zijn honderdste nog geen rust. Elohiem heeft nog een leerrijk avontuur achter de hand voor Abraham.

Abraham werd aangesproken door de Bovennatuurlijke en antwoordt ter stond. Helemaal anders dan de het eerste mensenpaar dat opgespoord moest worden in de tuin van Eden1 geeft Abraham present: “Hier ben ik!” Abraham verstopt zich proef voor abraham,veel uitdagingen toonden hem de geode weg,ervaring leert,nadenken geeft visie en inzicht,moeilijke beslissingen,aanwezigheid van geest,attent voor hemel en aarde,getekend door besnijdenis op negenen negentig jaar,inhoud van het teken van de besnijdenis,besneden zijn van hart,test ook voor isaakniet voor de bovennatuurlijke stem omdat hij de relatie niet verbroken had met de Ene. Hoewel sommige keuzes hem moeilijk vielen, behield hij het vertrouwen in de Ene. Ook na het gedwongen wegsturen van Ismaël wat Abraham met tegenzin2 deed en waarvoor hij over de brug moest getrokken worden met de belofte3 dat Ismaël een mooie toekomst zou tegemoet gaan.

Abraham verwachtte menselijker wijze als “Elohiem” het woord tot hem richt wellicht een hernieuwing van de belofte zoals voorheen4. De schrijver laat ons echter volgens onze vertaling weten dat Abraham op de proef gesteld zou worden. Abraham wordt in een ongewoon moeilijke situatie gebracht. Veel commentatoren beschouwen dit verhaal als een test van het geloof van Abraham. Abraham heeft zijn vertrouwen in Jahweh echter al vaker bewezen. Het ultieme lichamelijke teken proef voor abraham,veel uitdagingen toonden hem de geode weg,ervaring leert,nadenken geeft visie en inzicht,moeilijke beslissingen,aanwezigheid van geest,attent voor hemel en aarde,getekend door besnijdenis op negenen negentig jaar,inhoud van het teken van de besnijdenis,besneden zijn van hart,test ook voor isaakwas zijn besnijdenis op negenennegentig jarige leeftijd. We hebben de evolutie van het verbond tot de opdracht van de Jahweh om alle mannelijke leden van de stam, ongeacht hun herkomst of stand, te besnijden, meegemaakt. Genesis 17,10: 10 Dit is mijn verbond, dat u moet onderhouden, mijn verbond met u en uw nakomelingen: alle mannelijke personen moeten besneden worden. Ook Isaak werd besneden. Maar deze besnijdenis van zijn zoon, Isaak, op de achtste dag na zijn geboorte was uitsluitend gebaseerd op de keuze van Abraham. Isaak zelf was niet in staat op het moment van zijn besnijdenis de inhoud van dat dit teken te begrijpen. Nu is Isaak een jong volwassene en komt het moment aan om te zien of hij wel besneden van hart is. Heeft zijn opvoeding hem de waarden bijgebracht van het volk van God? Dit is niet alleen de test van Abraham als opvoedende vader maar tegelijk ook van Isaak als opgevoede zoon.

 

1 Genesis 3,9.

2 Genesis 21,11.

3 Genesis 21,12.

4 Genesis 15,1 en 17,1.

29 augustus 2016

Vreemdeling Abraham plant een bos.

Genesis 21,32-34: 32 Nadat zij in Berseba een verbond gesloten hadden, keerde abraham bljft een vreemdeling,merkteken is een eik,bos,aanplanting,tamarisk,opeens land van filistijnen,anachronisme,uiterste zuiden van beloofde land,tijd van de koningen,langetermijndenken,jahweh is de god van eeuwigheid,lang verblijf in berseba,land van de stad gerar,ashkelon,ashdod,gaza,ekron en gat,na bloei israël filistijnen buiten de stadstatenAbimelek met zijn legeroverste Pikol naar het land van de Filistijnen terug. 33 Abraham plantte in Berseba een tamarisk en riep daar de naam aan van de Heer, de God van eeuwigheid. 34 En Abraham verbleef geruime tijd in het land van de Filistijnen. We verwachten dat de schrijver zou zeggen dat Abimelek en zijn legeroverste terug naar de stad Gerar zouden gaan. Waarom de schrijver hier “het land van de Filistijnen” aanhaalt heeft wellicht te maken met de afbakening van de latere grenzen van Israël. Het is de eerste keer dat de Filistijnen vernoemd worden in de verhalen van Abraham. Die volksstammen werden wel al eerder vernoemd in de stamboom van het nageslacht van Noach als een later nageslacht van de Kaftorieten1. Toen de Abrahamverhalen opgeschreven werden waren de Filistijnen de bewoners van het kustgebied aan de Middellandse Zee dat niet ingenomen werd door de Hebreeuwen. Berseba is anderzijds een belangrijk geografisch referentiepunt voor het later Israël. Het is het uiterste zuiden van het beloofde land. We lezen in de Bijbel nogal eens2 “ van Dan tot Berseba” en daarmee wordt heel Israël bedoeld van noord tot zuid in de periode dat er nog geen opsplitsing was van het beloofde land tussen de noordelijke en zuidelijke stammen. Zoals in Hebron wordt er ook een aanplanting voorzien en wordt de Heer aanbeden. Dit laatste wijst op een rituele plaats. Abraham zorgt als stamvader opnieuw voor een plaats in het beloofde land met een merkteken. In Genesis 12 hadden we Sichem en Ai als referentiepunten en in Genesis 13 werd Hebron toegevoegd. Op deze plaatsen werd er telkens een altaar gebouwd voor de Heer. Nu plantte Abraham enkel een tamarisk en riep er Jahweh, de persoonlijke God abraham bljft een vreemdeling,merkteken is een eik,bos,aanplanting,tamarisk,opeens land van filistijnen,anachronisme,uiterste zuiden van beloofde land,tijd van de koningen,langetermijndenken,jahweh is de god van eeuwigheid,lang verblijf in berseba,land van de stad gerar,ashkelon,ashdod,gaza,ekron en gat,na bloei israël filistijnen buiten de stadstatenvan Abraham en Sara, aan als God van de eeuwigheid.

“Eshel” wordt vertaald door tamarisk maar de betekenissen bos, plantage, boomgaard en een eik zijn ook vertalingen van hetzelfde Hebreeuwse woord. Het lijkt ons meer aanvaardbaar dat het om een meervoudige aanplanting gaat. Het mag niet verbazen dat de plaats bij de pas gebouwde waterput van Berseba vrij vruchtbaar was. Uit archeologische beschrijvingen3 kunnen we halen dat er vroeger in de regio waterlopen aanwezig waren die nu nog te zien zijn als rivierdalen met droge beddingen.

Nieuwe aanplantingen worden niet gedaan als een volksstam zinnens is weg te trekken. Aangeplante bomen hebben ook wat tijd nodig om groot genoeg te worden om in hun schaduw te kunnen zitten. Het gaat over langetermijndenken en dat weerspiegelt zich ook in het aanroepen van Jahweh, de God van eeuwigheid die ook de God van het Hebreeuwse zal volk blijven. Dit is de eerste keer in de Schrift dat de omschrijving van eeuwigheid bij Jahweh gevoegd wordt. Het geeft ons een perspectief tot op vandaag voor het volk van God.

We lezen dat Abraham geruime tijd verbleef in het land van de Filistijnen, hoewel Berseba vaak vernoemd werd als zuidgrens van Israël dicht bij het land van de abraham bljft een vreemdeling,merkteken is een eik,bos,aanplanting,tamarisk,opeens land van filistijnen,anachronisme,uiterste zuiden van beloofde land,tijd van de koningen,langetermijndenken,jahweh is de god van eeuwigheid,lang verblijf in berseba,land van de stad gerar,ashkelon,ashdod,gaza,ekron en gat,na bloei israël filistijnen buiten de stadstatenFilistijnen. Opnieuw moeten we hier dit anachronisme toeschrijven aan een latere toestand in het begin van de 12e eeuw v. Chr. (ca. 1200-1175 v. Chr.). De Filistijnen waren moeilijk te verslaan omdat ze een coalitie van de vijf stadstaten Ashkelon, Ashdod, Gaza, Ekron en Gat vormden. Door de zwakke weerstand van Israël breidden de Filistijnen hun gebied uit buiten die vijf steden. In de tiende eeuw was er echter meer druk van het koninkrijk Israël en werden de meest noordelijke strook van hun gebieden veroverd door Israël. Op dat moment was ook Berseba weer in handen van Israël. Na de bloeiperiode van Israël en Judea kwamen weer grote delen onder Palestijns beheer. Het verblijf in een vreemd gebied rijmt dan anderzijds met “het leven als een vreemdeling” waar Abraham ook komt. Abraham woonde geruime tijd als vreemdeling in het land van de Filistijnen.

 

1 Genesis 10,14.

2 Rechters 20,1; 1 Samuël 3,20; 2 Samuël 3,10; 1 Koningen 5,5.

3 Wady Jurf el Gerr en Wady es Seba.

26 augustus 2016

Dubbele overeenkomst.

Genesis 21,27: 27 Daarop haalde Abraham schapen en runderen, bood die Abimelek bezegelen van verbond met dierlijke gaven,bijvoegsel aan overeenkomst,addendum,bijkomende gave,zevenvoud in relatie tot een eed,waterput van de eed,water put van de zeven,shaba,shebaaan, en zij sloten een verbond met elkaar. De bezegeling van de overeenkomst tussen Abimelek en Abraham maakt Abraham waar door een gave te schenken aan de koning van Gerar. Dit was gebruikelijk1 bij het bezegelen van een overeenkomst en bij het goed stemmen van koningen. De geschonken dieren zijn hier getuige van de door Abimelek gevraagde loyauteit. Abraham wil zich echter veilig stellen voor het gebruik van de bron en maakt een tweede luik aan de overeenkomst. Genesis 21,28-30: 28 Maar Abraham zette zeven lammeren apart. 29 Toen vroeg Abimelek: ‘Wat betekenen die zeven lammeren die u apart hebt gezet?’ 30 Hij antwoordde: ‘Deze zeven lammeren moet u van mij aannemen; zij moeten als bewijs dienen dat ik deze put gegraven heb.’ Wat Abraham wil bereiken met de toegift van zeven lammeren is Abimelek niet onmiddellijk duidelijk.

In vers 24 stond het Hebreeuwse “shaba” dat een eed zweren betekent. Dit woord doet denken aan “sheba” wat zevende betekent en afgeleid is van zeven. Dit is het getal van de volheid en laat denken dat de eed zeven keer herhaald wordt, dat er zeven getuigen waren of zeven gaven. In vers 28 schenkt Abraham ook zeven lammeren. Dit rijmt dus in het Hebreeuwse denken met de eed die Abraham eerderbezegelen van verbond met dierlijke gaven,bijvoegsel aan overeenkomst,addendum,bijkomende gave,zevenvoud in relatie tot een eed,waterput van de eed,water put van de zeven,shaba,sheba uitgebracht.

Abraham lokt nu eigenlijk een akkoord uit met Abimelek omtrent het exclusief gebruik van zijn eigen bron en wil zo het formele zichtbare bewijs voor alle aanwezigen leveren van deze beëdigde wederzijdse overeenkomst. Opnieuw2 is er een duurzaam stammenverbond gesloten met de originele bewoners van de regio waar Abraham zich vestigt. Abraham lijkt telkens een betrouwbare buur die loyaal is voor andere stammen. Daardoor krijgt hij de bezegelen van verbond met dierlijke gaven,bijvoegsel aan overeenkomst,addendum,bijkomende gave,zevenvoud in relatie tot een eed,waterput van de eed,water put van de zeven,shaba,shebamogelijkheden om zijn voorzieningen ter plaatse in te planten voor een langere periode en ontwikkelt hij een levenswijze als een semi-nomade herdersvolk. Bij die volken was het ratificeren van een akkoord uitgedrukt met een aanbieden van zeven lammeren. Een handelswijze die niet gekend was in Gerar maar die toch niet afgewezen werd door Abimelek.

Genesis 21,31: ’ 31 Zo komt het dat deze plaats Berseba heet; want daar hebben zij beiden een eed gezworen. Hier hebben we dan weer de koppeling van zeven, “sheba”, naar eed in de naam van deze put. Waterput van de zeven of waterput van de eed.

 

1 1 Koningen 15,19.

Genesis 14,13.

1 2 3 4 5 6 7 8 Volgende