28 april 2017

Elohiem geeft Laban een droom.

Jakob trekt richting Kanaän naar zijn vader Isaak en gaat met zijn hele volksstam het gebergte in na een reis van ongeveer 500 km. Genesis 31,22-24:22 Op de derde dag kwam Laban te weten dat Jakob gevlucht was. 23 Met zijn familieleden achtervolgde hij hem, zeven dagreizen, en haalde hem bijna in op het gebergte van Gilead. 24 Maar in die nacht verscheen God aan de Arameeër Laban en zei hem: ‘Pas ervoor op dreigementen te uiten tegen Jakob.’ Dat de Bijbel niet steeds uitblinkt in juiste tijdsbepalingen en geografische gegevens hebben we al mogen ondervinden. Daar is het er ook niet om te doen. Het verhaal maar dan vooral de boodschap, die in het verhaal verwerkt zit, is belangrijk. Om alles te laten kloppen kunnen we onze fantasie inschakelen en een aantal veronderstellingen naar voor schuiven zonder dat deze echt bedoeld zijn om te beweren dat wat in de Bijbel staat woordelijk te interpreteren is. Ze zijn eerder bedoeld om te achterhalen waarom de realiteit op die manier wordt voorgesteld. Dit kan ons iets meer leren over de bedoeling van een tekst.

Op de derde dag kan moeilijk drie dagen na het vertrek van Jakob geweest zijn die traag vooruit trekt op het ritme van zijn kudden. De achtervolgers hebben geen trage dieren waaraan ze hun tempo moeten aanpassen. Een van de mogelijkheden is dat Jakob al weken voordien zijn kudden voorop heeft gestuurd om dan zelf te volgen met zijn vrouwen en kinderen op de kamelen volgens vers 17. De snelheid van die lastdieren ligt heel wat hoger dan die van het wolvee. Maar dan staat er indroom van Laban,tijd en plaats onnauwkeurig,verhaal heeft zin,inhaalbeweging van Laban,goddelijke ingrep beschermt Jakob,Jahweh is uniek,Elohiem is als god of goden te lezen, vers 18 dat hij gelijktijdig zijn veestapel met hem meevoerde. Als de achtervolging van Laban met zijn knechten maar zeven dagen duurde, hebben die kamelen dan een uitzonderlijk hoge snelheid gehaald. In goede omstandigheden leggen kamelen 280 km af in zeven dagen. Misschien liet Laban de dieren ook snel lopen maar ze kunnen maar voor korte tijd een snelheid aanhouden van vijfentwintig kilometer per uur. Dit lijkt onwaarschijnlijk omdat ook die dieren rust nodig hebben. Dat men echter Bijbels gezien in zeven dagen een klus kan klaren, leerden we al in het scheppingsverhaal.

Die derde dag, die we in het begin van deze passage hebben gelezen, kan ook een dinsdag geweest zijn maar dit is weinig relevant. Over die derde dag hebben we al uitgebreid nagedacht1. Het is een dag waar de zaken een bovennatuurlijke wending krijgen. We zouden dan mogen verwachten dat er in dit deel van het verhaal een goddelijke ingreep te verwachten is. De meeste Hebreeuwen die over die derde dag horen gaan al op het puntje van hun stoel zitten en luisteren vol aandacht want nu wordt het pas spannend.

Lang moeten we niet wachten op de ingreep van de Ene, die hier uiteraard Elohiem noemt omdat dit de naam is voor de god die universeel aanvaard wordt. Elohiem laat bij de Arameeërs ruimte voor andere godheden van lagere rang. Jahweh voor de Hebreeuwen is echter de enige, unieke god. Hoewel dit door hen niet steeds op deze manier begrepen wordt2. Elohiem waarschuwt Laban die nu duidelijk gemaakt wordt dat hij Jakob ongemoeid moet laten. Zelfs dreigementen mag hij niet naar het hoofd van zijn schoonzoon sturen. Het was ook die god, Elohiem, die Abimelek van Gerar waarschuwde in een droom3. Als andere Semieten spreken over god gebruiken ze veelal4 de godsnaam Elohiem, die algemeen aanvaard wordt in de streken die onder invloed staan van het denken uit Mesopotamië. Zo sprak ook Rachel over Elohiem5.

 

1 zie bijdragen: Het begrip derde dag; Omkering op de derde dag; En verdere op die derde dag; Bruiloft op de derde dag; Einde van die derde dag; Nog een derde dag in Genesis; De profeet Hosea en de derde dag; Abraham vader van de derde dag; Ontgoocheling en onbegrip omtrent de derde dag; De derde dag van Jozef de dromer; Ester werd koningin op de derde dag …

2 Rechters 17,1-5; Hosea 3.

3 Genesis 20,3.

4 Genesis 21,22; de eerste hoofdstukken van Genesis; Genesis 21 en 22 bij de Egyptische slavin Hagar…

5 Genesis 30,6.

De commentaren zijn gesloten.