16 oktober 2017

Een boodschapper brengt de mantel van Jozef naar Jakob.

De zonen van Jakob gaan opnieuw aan het werk en laten hun kudden grazen in de weiden rond Dotan. Het is voor hen belangrijk dat het vee "shalom" is. Dit maakt hen rijker. Voor hun broer Jozef is er geen "shalom". Hij is volgens hen de bedreiging van hun toekomstig bezit. Genesis 37,32: 32 Toen lieten zij het naar hun vader brengen met de boodschap: "Dit hebben we gevonden. Kijk eens goed. Is het misschien het kleed van uw zoon?" Alsof het over een onbelangrijk gegeven gaat en ze geen tijd kunnen uittrekken om hun vader in te lichten, lieten ze het bebloede kleed door een knecht aan hun vader bezorgen. Ze geven die bode de opdracht uit te leggen dat ze dit kleed ergens gevonden hebben. Ze laten hem ook zeggen dat ze twijfelen of dit wel de mantel van hun broer kan zijn. Valser kan het niet want ze hebben zelf het kleurige kleed van Jozef afgenomen zodra hij ben hen aankwam. Dit was niet zomaar een kleed, het stond symbool voor wat Jozef was. Hij was bekleed met de wijsheid van de Israël, zoals Jakob noemt na de ervaring van Peniël. Meer dan eens hebben ze Jozef in dit kleed gezien. Ze herkenden hem zelfs in de verte toen hij aankwam in Dotan door dat speciale kleed.

De broers laten vader Jakob zelf tot de conclusie komen over het niet terugkeren van Jozef. Ze hoeven hem dan ook niets te vertellen over de verdwenen Jozef. Doordat ze een knecht sturen met de mantel en de boodschap, ontwijken ze een heftige aanvaring en veel vragen. Heel ver van Hebron, nog verder dan Sichem, houden ze zich bij schuil achter hun opdracht het vee te hoeden van hun vader. Zij die geen hoeders geweest zijn van hun broer blijven heel neutraal en afzijdig en hebben geen oog voor het verdriet dat zij hun vader hebben aangedaan.vee shalom,mantel van jozef,boodschapper,mantel met bloed,wijsheid van israël,peniël,vijandig levend wezen,kleren scheuren,zak uit grof geweven stof,strijden met de ene,alle hoop verloren,opvolger voor het verbond,onmacht,protest,verontwaardiging

Bij het zien van de met bloed besmeurde mantel zal Jakob meteen vermoeden dat Jozef door een wild beest is verslonden. Genesis 37,33-34: 33 Hij herkende het en zei: "Het is het kleed van mijn zoon; een wild dier heeft hem verslonden. Jozef is vast en zeker verscheurd." 34 En Jakob scheurde zijn kleren, deed een zak om zijn lendenen en treurde lange tijd om zijn zoon. Geen moment twijfel voor Jakob. Dit is de mantel van Jozef. Jakob weet en zegt dat zijn zoon verscheurd is door een wild beest. De Hebreeuwse stammen van het wilde beest, dat Jozef verscheurde, zijn "chay", een levend wezen, en "ra'" afgeleid van "ra'a'" dat vijandig betekent. Dit beschrijft de houding van de broers van Jozef die hem vijandig gezind waren en geen "shalom" voor hem hadden2 zodra zij het veelkleurig kleed met hun afgunstige blikken hadden gezien.

Bij het zien van het bebloede kleed van Jozef kan Jakob ook niet meer rondlopen in zijn voorname kleren van aartsvader. Hij kleedt zich in een zak, in het Hebreeuws "saq" van "shaqaq", grof geweven stof dat als graanzakken gebruikt werd. Dit grof geweven kleed maakte hij vast in zijn lenden. Zijn aanzien krijgt op slag een ander uitzicht. Alle Israël, alle impuls om te strijden met de Ene, in hem verdwijnt en maakt plaats voor een treurende Jakob. Alle zijn perspectieven op de toekomst, waarin Jozef een belangrijke rol zou spelen, vallen weg. Is er dan geen toekomst in het verbond met de Ene waar een volk en een land in het verschiet gesteld werden? Alle hoop lijkt verdwenen en Jakob is diep bedroefd en de belofte van de Ene verdwijnt uit zijn visie. Het kleed was voor Jakob ook het teken van de moeite die hij zich getroost had om in een opvolger te voorzien voor het verbond. Al zijn inspanningen zijn verloren. In rouw scheurt hij zijn kleren als teken van onmacht, protest, en verontwaardiging1. Israël is verscheurd van verdriet en blijft lange tijd rouwen om zijn zoon in wie hij zijn hoop en deze van zijn volk gesteld had.

 

1 zie bijdrage en voetnoot 1: Ruben kan zijn plan niet uitvoeren.

2 Genesis 37,4.

Post een commentaar