07 april 2017

Lea trekt opnieuw het laken naar zich toe.

Waar we nog niet hoorden dat Rachel enig ontzag had voor de Ene lezen we dat Lea telkens bad tot de Ene en verhoord werd. Haar vruchtbaar gebedsleven wierp vruchten af. Ze was niet dor maar heel vruchtbaar in het diepste van haar denken.Lea,gebedsleven,Juad,Issakar,kinderen bij slavin,minder belang van menselijke stamboom,belang voor plan van God,verklaring dank zij ingrijpen Elohiem,zabal,Zilpa,Lea,Haran,buitenspel zetten van andere vrouw in relatie, Genesis 30,17-20: 17 En God verhoorde Lea: zij werd zwanger en schonk Jakob een vijfde zoon. 18 Toen zei Lea: ‘God heeft mij beloond, omdat ik mijn slavin aan mijn man heb gegeven.’ Daarom noemde zij die zoon Issakar. 19 Lea werd nog eens zwanger en schonk Jakob een zesde zoon. 20 Lea zei: ‘God heeft mij een mooi geschenk gegeven; ditmaal zal mijn man wel bij mij blijven, want ik heb hem zes zonen geschonken.’ En zij noemde die zoon Zebulon. Lea wordt zo alleen stammoeder van 6 stammen van Israël waaronder Juda, die een van de belangrijkste zal worden. De Hebreeuwse naam Issakar betekent dat de Ene beloont. Lea zoekt de reden van de beloning bij haar medewerking aan de uitbreiding van het nageslacht van Abraham door het ter beschikking stellen van haar slavin aan Jakob toen het voor haar moeilijk was om vruchtbaar te zijn. Net zoals bij Rachel lezen we hier een verdoken goeddunken van de Ene over de manier van het verwekken van nageslacht. Het volk van God hoeft geen menselijke stamboom voor te leggen maar de kinderen dienen wel navolgers van Abraham te worden. Anderzijds kan dit loon ook verwijzen naar de prijs die ze betaald heeft voor een nachtje met Jakob. Issakar is dan de combinatie van “Ish”, dat man betekent, en het werkwoord “sachar” dat huren is. Een man van de verhuur. Als Jakob, die meende alle touwtjes in handen te hebben, hoort dat hij maar een huurling is, moet hij tot het besef komen dat hij maar een uitvoerder is van de plannen van de Ene. Maar dat is niet de interpretatie die Lea daar zelf aan geeft. Zij heeft een andere grondhouding. Lea zoek een uitleg bij Elohiem, wat haarLea,gebedsleven,Juad,Issakar,kinderen bij slavin,minder belang van menselijke stamboom,belang voor plan van God,verklaring dank zij ingrijpen Elohiem,zabal,Zilpa,Lea,Haran,buitenspel zetten van andere vrouw in relatie, diepere denkwereld bewijst. Issakar is een beloning voor haar omdat ze haar slavin aanbood en op die manier de uitbreiding van de stam niet in de weg stond door haar tijdelijke onvruchtbaarheid.

Uit de tekst blijkt dat Rachel naar de achtergrond verwezen is want in de kortste keren werd Lea nog eens zwanger. Wat niet lukte bij Rachel niettegenstaande haar aantrekkelijkheid, en het gebruik van de liefdesappeltjes lukt wel bij Lea. Haar zesde zoon krijgt de naam van Zebulon. Ze ziet haar nieuwe zoon als een geschenk van Elohiem. De naam is geïnspireerd op het werkwoord “zabal”, dit betekent wonen of verblijven bij. Het is de hoop van Lea, nu ze tijdens hun verblijf in Haran zelf zes zonen gaf aan Jakob en haar slavin Zilpa ook nog eens liet twee zonen geven, dat Jakob haar definitief in zijn tent zou laten wonen. De gave van zoveel zonen kan Jakob toch niet over het hoofd zien als we dit nog eens naast de inhoud van Psalm 127,3-5 leggen: 3 Zie wat Hij heeft toegedacht: zonen, zijn gave: de vrucht van de schoot. 4 Als pijlen in de hand van de strijder zo zijn de zonen der jeugd. 5 Wel is hij gelukkig, de man die met deze zijn pijlkoker vulde: zij maken hem niet beschaamd als zij te woord moeten staan vijanden in de stadspoort. Die bescherming zou hij niet genieten als hij ouder en zwakker wordt als hij bij Rachel gaat wonen. Hij zou toch zijn intrek niet willen nemen bij haar onvruchtbare zus, op wie hij tijdens haar jeugd verliefd was. Dit was de redenering van Lea die Rachel definitief buitenspel wil zetten.

06 april 2017

Een nachtje met Jakob in bed tegen een mandje “dudaim”.

De zusters, Lea en Rachel, interpreteren hun invloed op Jakob wellicht in de mate dat Jakob afwijkt van de gelijkmatige besteding van zijn tijd aan een van hen. Jakob gekocht voor liefdesappeltjes,evenredigheid bij pomlygame relateis,huwelijksovereenkomst,werking van liefdesappels,Lea aartsmoeder bij uitstek,meewerken aan missie van Jakob,Hoe lang is hij in de tent van Rachel en hoeveel nachten brengt hij door met Lea? Ze zijn enkel tevreden als er een aanvaardbare evenredigheid is. Bij Rachel echter blijft het verlangen sluimeren om zelf ook kinderen te kunnen geven Jakob. Genesis 30,15-16: 15 Maar zij antwoordde: ‘Is het niet genoeg dat je mij mijn man afneemt? Wil je nu ook nog beslag leggen op de liefdesappels van mijn zoon?’ Rachel zei: ‘Als je mij de liefdesappels van je zoon geeft, mag Jakob vannacht bij jou slapen.’ Toen Jakob dus ’s avonds van het veld kwam, ging Lea hem tegemoet 16 en zei: ‘Je moet bij mij komen slapen, want ik heb eerlijk voor je betaald met de liefdesappels van mijn zoon.’ Die nacht ging hij dus bij haar slapen. De werking van de liefdesappels moet zo goed geweest zijn dat Rachel aandringt om de hele mand te krijgen. Rachel wil alles en Lea kan het niet laten om haar dan te verwijten dat ze de oogappel is van Jakob en dat ze dan nog een kinderen wil van hem. Ze wil hem helemaal voor haar alleen maar dat is niet de huwelijksovereenkomst waar ze beiden als evenwaardig werden aangeboden.Jakob gekocht voor liefdesappeltjes,evenredigheid bij pomlygame relateis,huwelijksovereenkomst,werking van liefdesappels,Lea aartsmoeder bij uitstek,meewerken aan missie van Jakob,

Rachel wil al die liefdesappels omdat ze zo sterk gelooft in de werking ervan en omdat ze niet wil dat haar zuster er gebruik zou van maken. Ze gaat zeer ver in de onderhandeling en weet dat ze Lea kan omkopen met een nachtje meer Jakob. Ze staat haar beurt af.

Lea gaat graag in op dat voorstel en ze gaat Jakob al tegemoet als hij van het veld komt om met hem mee te gaan naar zijn tent1. Het “bij mij komen slapen” is de preutse vertaling van je moet in mij komen, gemeenschap hebben met mij. Ze vertelt hem uiteraard hoe het komt dat de beurt van Rachel geschrikkeld wordt. Dit moet bij hem een bedroevend gevoel opgewekt hebben. Je grote liefde verkoopt je voor een mandje vruchten die op vijgen lijken. Nu denkt Lea dat ze helemaal op de eerste plaats komt. Al haar onbehagen en afgunst maakt plaats voor dankbaarheid. Al haar inspanningen lonen, haar gebed wordt verhoord en zij is de aartsmoeder bij uitstek. Dit wil ze al te graag bewijzen aan Rachel die haar heil zoekt in een vrucht die de potentie van Jakob opwekt. Rachel denkt, zoals zovele mensen, dat ze alles zelf kan bepalen in haar leven en onderneemt daarom zelf actie. Lea heeft dat niet nodig want ze vertrouwt op de Ene om de liefde van Jakob te verdienen. Zij heeft hem zo tot nu zelf vier zonen geschonken en zelfs haar slavin niet ontzegd om mee te werken aan de missie van Jakob die hij bevestigd kreeg in de droom die alle aartsvaders kregen. Het volk van Abraham moest een groot volk worden en als derde aartsvader zou hij met de bijstand van Jahweh en met de medewerking van vier vrouwen daarin slagen.

1 Genesis 24,67.

05 april 2017

Rachel vraagt de liefdesappeltjes aan Lea.

Nu beide slavinnen evenveel zonen gegeven hebben aan Jakob ligt het kinderen maken en baren even stil voor de opbouw van een nieuwe illustratie van de liefdesappeltje,Lea,kennis van Jakob wordt toegepast,opwekken liefdeslust,Mandragora,dudaïm,dudai,Zilpa,Bilha,spanning tussen Lea en Rachel. Er is niet veel nodig voor de zussen om elkaar de loef af te steken. Genesis 30,14-16: 14 In de dagen van de tarweoogst ging Ruben eropuit en vond liefdesappels, ergens op het veld, en bracht die naar zijn moeder Lea. Rachel zei tegen Lea: ‘Geef mij ook een paar van die liefdesappels van je zoon.’ De oudste zoon van Lea mag alleen op stap gaan en terwijl de oogst binnengehaald wordt gaat hij kijken hoe de stoere knechten van Laban gebruik maakten van de kennis van zijn vader bij het oogsten. Jakob had de landbouwtechnieken die hij opgedaan had in Berseba gedeeld met de knechten van Haran. Ze keken belangstellend naar zijn manier van werken want hij had kennis van de stiel. Ook bij het hoeden van schapen gaf hij hen al goede raad toen hij toekwam in Haran. De schoonzoon van Haran had aanzien verworven door zijn kennis van landbouw en veeteelt en straalde daardoor gezag uit.

In zijn kinderlijke onschuld had hij in zijn mandje enkele mooi-ogende vruchtjes meegebracht naar huis. Lea zag onmiddellijk dat het liefdesappeltjes waren. Ze hoopte dat Ruben er niet teveel opgegeten had onderweg want voor jongetjes was dit nog niet echt een snoepje. Mandragora is een vrucht van een plant met de Perzische naam1 die in verband gebracht wordt met vermeldingen op de Assyrische kleitabletten. De naam wordt onder andere2 ook vermeld In Hooglied 7,13 waar het meisje smachtend verteld hoe ze verlangt naar haar geliefde: 13 Dan trekken we 's morgens vroeg de wijngaarden in om te zien of de wijnstok al uitbot, of de knoppen zijn opengebroken en de granaatbomen al bloeien. Dan zal ik u met liefkozingen overstelpen! 14 De liefdesappelen geuren reeds en boven onze deur hangen de kostelijkste vruchten, jonge vruchten en oude, die ik bewaard heb voor u, mijn lief! Deze kostelijke vruchten verwijzen hier naar de eigenschap dat ze de liefdeslust liefdesappeltje,Lea,kennis van Jakob wordt toegepast,opwekken liefdeslust,Mandragora,dudaïm,dudai,Zilpa,Bilha,kunnen opwekken. Het Hebreeuwse woord, “dudaïm”, is afgeleid van “dod” of in het meervoud “dodim” en dat betekent de liefde bedrijven. Het enkelvoudige “dudai” betekent ook mand en “daddayim” zijn borsten. Sommige bronnen geven een verband op met de godheid Dudah3 die aanbeden werd door de Moabieten, die woonden in de streek van de stam van Ruben.

Rachel beseft maar al te goed dat ze zelf nog steeds kinderloos is, hoewel ze nog steeds erg in de gunst staat bij Jakob. Ze neemt daarom elke gelegenheid te baat om zijn aandacht te trekken. Nu zijn er liefdesappeltjes beschikbaar en de mogelijkheid die deze vrucht geeft om de liefde van Jakob weer op gang te trekken wil ze uitproberen. Immers was de interesse voor haar slavin, Bilha, op de achtergrond geraakt. Lea had intussen ook haar slavin Zilpa aangeboden en zo werden telkens twee zonen bijgevoegd aan het nageslacht van Jakob.

 

1 Perzisch Mardom Ghiah: vertaald "manplant".

2 Jeremia 24,1.

3 Vermeld op de inscriptie van zwart basalt van koning Mesha van Moab uit de 9e eeuw v. Chr. lijn 12.