01 februari 2017

Een brok geschiedenis van Edom in een notendop.

Genesis 27,40: 40 Van je zwaard zul je leven, en je broer zul je dienen. Maar als je Edom en Esau,heerschappij,voorganger,heen en weer met het juk,barmartige god voor alle volken,Edomieten,zwaard,David,Jeruzalem haat Edom,je losrukt, schud je zijn juk van je nek!’ Edom zal in de verdere geschiedenis tijdelijk overheerst worden door Israël maar ze hadden zich eigenlijk losgemaakt en hadden hun eigen grondgebied. De relatie tussen beide volken is wisselvallig1. Het laatste deel van vers 40 is op veel manieren vertaald. In de vertaling die wij gebruiken lezen we: Maar als je je losrukt, schud je zijn juk van je nek!’ De Naardense Bijbel geeft: Maar het zal geschieden: zodra je heen en weer beweegt zul je zijn juk afschudden van je hals! Voortgaand op de betekenis van de “tarid” kunnen we zeggen: Als je zijn heerschappij zult breken zal je zijn juk afwerpen. Het woord “tarid”, hier heerschappij, is immers weer zo’n veelzijdig woord dat van verschillende stammen kan afgeleid zijn en zo een brede betekenis krijgt voor de Hebreeuwen. “Rud” betekent de heerschappij hebben, heer en meester zijn en de regels bepalen. Kort daarbij in betekenis staat “radah” dat betekent in dezelfde zin heersen, overweldigen, regeren kortom onderwerpen. Een derde mogelijkheid is het werkwoord “yarad”. Dat betekent dan anderzijds ten val brengen of naar beneden brengen. Het heen en weer bewegen uit de Naardense Bijbel geeft het best de verandering van de verhouding tussen de twee volken aan. Het heen en weer bewegen tussen de onderdrukking en bevrijding van het juk. Maar wat is het echte juk en waar ligt de bevrijding?

De nakomelingen van Esau, de Edomieten, hebben het Seïrgebergte veroverd. In Deuteronomium 2,22 staat het op die manier neergeschreven: 22 Voor de zonen van Esau die in Seïr wonen heeft de Heer hetzelfde gedaan: voor hen heeft Hij de Chorieten vernietigd; zij verdreven hen en wonen tot vandaag in hun plaats. Opnieuw merken we - net zoals voor de Ismaëlieten - dat in de goddelijke goedheid ook de latere vijanden van de Hebreeuwen een plaats krijgt inde Schrift. Hier wordt de goddelijke almacht in de Bijbel geprofileerd aan de hand van menselijke machtsverschuivingen. Een herschrijven van de geschiedenis in de Edom en Esau,heerschappij,voorganger,heen en weer met het juk,barmartige god voor alle volken,Edomieten,zwaard,David,Jeruzalem haat Edom,bovennatuurlijke dimensie. De naburige volken werden in deze benaderingswijze al vaker ingeschakeld als straf voor de Hebreeuwen die niet meer onder de wet leefden.

Een eerder verhaal uit Numeri vertelt ons dat Mozes geen doorgang werd verleend toen hij vanuit Egypte naar het beloofde land trok. De Edomieten zouden hun land verdedigen met het zwaard1.

David onder andere onderdrukte de Edomieten2 in een periode dat Israël wetsgetrouw was. Maar onder koning Joram, toen deze zijn broers vermoordde en afvallig was van de Heer, kwamen de Edomieten in opstand en hadden ze weer een eigen koning3.

Wat Israël het meest ergerde was dat de Edomieten het grondgebied van Juda, het zuidelijk rijk, innamen nadat ze zelf gedeporteerd werden bij de Babylonische ballingschap. Vanuit deze optiek straalden veel teksten, die in redactie bewerkt werden door priesters-schrijvers van de tempel van Jeruzalem, haatgevoelens voor de Edomieten uit4. Ook in Psalm 137,7: 7 Heer, reken de Edomieten de val van Jeruzalem aan, hoe zij riepen: ‘Neer, tegen de grond met haar.’

 

1 Numeri 20,14-21.

2 1 Samuël 14,47; 2 Samuel 8,14.

3 2 Kronieken 21,8.

4 Amos 1,11-13.

13 mei 2013

Hebreeën 11 en 12

Hebreeën11

 

Heb 11,a Henoch werd opgenomen in de hemel.jpgHet geloof is de grondslag van onze hoop. Door geloof komen we tot inzicht van de orde van God in deze wereld. Het zichtbare is ontstaan uit het niet-zichtbare. De schrijver doorloopt nu de verhalen van het eerste verbond om duidelijk te maken dat geloof in God aanzet tot de weg van God die goede weg is. Hij prijst het geloof van Abel, die vermoord werd, en van Henoch1 [ingewijde] die opgenomen werd. Noach bouwde de ark en Abraham trok naar vreemde streken door hun geloof. Sara kreeg door haar geloof de kracht nog een kind te baren en Isaak en Jakob woonden in tenten in afwachting dat God hen een stad zou geven, een eeuwige hemels vaderland. In geloof was Abraham bereid zijn enige zoon Isaak te offeren maar kreeg hem terug van God. Vaders zegenden zonen in de overtuiging van de beloofde toekomst. Ook Mozes komt voor in de rij van mensen die geloofden en hoopten tegen beter weten in. Een lijst van heiligen die geen belofte hebben zien realiseren. Hun doortocht op aarde als passanten was maar een doorreis naar het vaderland. God blijft hun God en hij heeft een stad voor hen klaargemaakt.

Ook Mozes en zijn familie getuigen van hun geloof. Midden in het verhaal van Mozes staatHeb 11,b personen uit het oude testament.jpg een eigenaardig zinsdeel: omdat hij uitzag naar de beloning waardeerde hij de smaad van Christus hoger dan de schatten van Egypte. De schrijver doet ons hier geloven dat Mozes bewust de keuze maakt voor het beloofde land maar dan in overdrachtelijke zin, de hemel. Dit zou hij bereiken door de dood van Christus alsof hij de plannen kende van de Onzienlijke. Dan gaat de schrijver verder met het instellen van het eerste pesachfeest door Mozes als feest van de bevrijding uit Egypte. Ook de muren van Jericho vielen door het sterke geloof van het volk. Ook de hoer Rahab krijgt in dit verhaal een pluim van de schrijver en wordt geprezen om haar ontvangst van de verkenners. Ook dit getuigt van geloof. De schrijver merkt dat de verhalen gekend zijn bij de toehoorders en beperkt zich even in zijn uitgebreide verhalen en noemt de namen op van hen die verder in de geschiedenis door hun leven en acties hun geloof bewezen. Bij naam Gideon, Barak, Simson en Jefta, de rechters. De koningen Samuël en David. Verder vermeldt hij de profeten, die door hun geloof koninkrijken overwonnen en gerechtigheid lieten gelden. Even zonder echter de naam te noemen haalt de schrijver de verhalen van Daniël aan over de leeuwen, het vuur en het zwaard. Ook de tegenkantingen en de helden krijgen een vermelding die ons doet denken aan de verhalen van de boeken van de Makkabeeën en de dood van Jeremia en anderen die door het zwaard werden gedood omwille van hun geloof. Zij waren te goed voor de wereld en dwaalden rond in de bergen, de holen en grotten. Zij hebben de belofte van God niet in vervulling zien gaan maar samen met ons zullen ze nu ook de volmaaktheid kunnen bereiken dank zij hun geloof. Uiteindelijk komt alles goed voor hen zoals Mozes in het vermoeden van de schrijver al aangaf.

 

 

1 Wandelde in de periode tussen Adam en Noach met God en zou de auteur zijn van meer dan honderd en acht hoofdstukken verdeeld over verschillende boeken in vijf delen. Ze hebben een profetisch en apocalyptisch karakter en zijn bekend in de joodse geschriften en de christelijke literatuur. Zijn naam wordt vermeld in Genesis 4,17 en18; Sirach 44,16 en 49,14.


Hebreeën12

 

Heb 12,a richt je ogen op jezus.jpgAl dat getuigenis van geloof moeten ons toch stimuleren ons parcours vastberaden en vrij van zonde te lopen. Laat ons de ogen op Jezus Christus richten die de voltooier is van ons geloof. Met het zicht op de eeuwige vreugde heeft hij zich niet laten afschrikken door de schande van het kruis. Hij hield stand en zit nu aan de rechterzijde van de troon van God. Neem Jezus als voorbeeld en schuif geen vermaning ter zijde en geef nooit op als je terechtgewezen wordt. De straffen van de Heer, de tegenslagen in je leven, zijn het bewijs van zijn liefde. Het is een leerschool en je bent zijn kinderen. Als we gehoorzamen aan onze aardse vaders hoe meer moeten we dan het gezag aanvaarden van de Vader van alle geesten. Een vermaning maakt niet blij op het moment zelf maar als je er door gevormd wordt ga je in vrede en gerechtigheid leven. Wees daarom niet verder onzeker en kies het rechte pad en genees van je misstappen.

De schrijver wordt nu heel concreet in het toepassen van het geloof in het dagelijkse leven. Leef in vrede en geloof want anders zie je de Heer niet. Sta open voor de genade en laat je niet afleiden door tegenslagen. Pleeg geen overspel en verkoop je belofte van Christus niet voor een bord linzensoep. Een tweede kans kreeg Esau niet.Heb 12,b Hemelse rijk bij wederkomst.jpg

Jullie worden niet zo hard beproefd als het volk van Israël, die zich van de Heer hebben afgewend om het hen allemaal te zwaar werd. Nu sta je al voor de Sionsberg, voor de stad van de levende God, het hemelse Jeruzalem. De hemel is in uw bereik.

Wijs de woorden van Jezus niet af. Je hebt de straffen ondervonden door niet te luisteren naar mensen, die gestuurd waren en soms vervolgd werden. Hoeveel temeer kan je onheil verwachten als je niet naar het woord van Jezus Christus luistert. Dit was de laatste vermaning voor het einde van de wereld. Het is best om daarom het onwankelbare koninkrijk in dankbaarheid te aanvaarden en om God te dienen met eerbied en ontzag.

04 november 2011

Psalm 101, 104, 106 en 109

psalmen,psalm 101,psalm 104,psalm 106,psalm 109,David,redder van geloof,voorbeeld voor het volk,ode aan de scheppende god,genesis met nadruk op orde in chaos,orde van de dagen en seizoenen,job,jozua,jeremia,spinoza,realiteit en verbeelding in de bijbel,mensen ondankbaar en hardleers,overzicht van geschiedenis,volk van god,tijdsgeest van de dichter,wraakpsalm,verdeeldheid in de wegen naar god,luther,verstokking,anti-joods,tempel vernietigd door eigen kortzichtigheid,Kaïn,Ezau,Christus,rooms-katholiek,turk,satan,Psalm 101

 

Waar in andere psalmen David nederig zijn zondigheid getuigt stelt hij zich in de psalm op als de redder van het geloof en als grote voorbeeld voor zijn volk. Hij smeekt de Heer wanneer hij hem zal komen bijstaan.

 

Psalm 104

 

Een ode aan de scheppende God:

De schepping kan ook anders beschreven worden, de oergeschiedenis vertolkt in het verhaal van Genesis 1 en 2, kan ook opgevat worden als de strijd tegen de chaos. Het scheppen van orde kan zelf in een poëtische ontboezeming gezongenpsalmen,psalm 101,psalm 104,psalm 106,psalm 109,David,redder van geloof,voorbeeld voor het volk,ode aan de scheppende god,genesis met nadruk op orde in chaos,orde van de dagen en seizoenen,job,jozua,jeremia,spinoza,realiteit en verbeelding in de bijbel,mensen ondankbaar en hardleers,overzicht van geschiedenis,volk van god,tijdsgeest van de dichter,wraakpsalm,verdeeldheid in de wegen naar god,luther,verstokking,anti-joods,tempel vernietigd door eigen kortzichtigheid,Kaïn,Ezau,Christus,rooms-katholiek,turk,satan, worden door de psalmist. Zoals in Genesis 8,1-3 wordt hier de veranderingen getekend bij het wegtrekken van het water het scheppen van de ruimte (6-9) en bij het maken van de tijd (19-23). Soms wordt de simplistische beschrijving van natuurlijke fenomenen geïnspireerd op Bijbelse geschriften. De ordening in de schepping, ordening van de chaos zoals bij Job 38,33 is in Gods beheer. Deze ordening kon door Hem ook doorbroken worden (Jozua 10,12v.). De orde van dagen en seizoenen lezen we in Genesis 1,14-19 en 8,21v en verder in 9,13-17. Ook bij Jeremia 31,35 en 33,20 en 25 komt de schepping van de tijd door ordening aanbod.

Spinoza haalt de verzen van deze psalm aan om zijn stelling aan te tonen dat wij zelf onderscheid moeten maken tussen realiteit en verbeelding in de Bijbel: “Wat wonderbaarlijk lijkt in de Schrift, berust in feite op het gebruik van oneigenlijk, poëtisch taalgebruik, hetzij taalgebruik dat ten doel heeft te imponeren”.

 

Psalm 106

 

psalmen,psalm 101,psalm 104,psalm 106,psalm 109,David,redder van geloof,voorbeeld voor het volk,ode aan de scheppende god,genesis met nadruk op orde in chaos,orde van de dagen en seizoenen,job,jozua,jeremia,spinoza,realiteit en verbeelding in de bijbel,mensen ondankbaar en hardleers,overzicht van geschiedenis,volk van god,tijdsgeest van de dichter,wraakpsalm,verdeeldheid in de wegen naar god,luther,verstokking,anti-joods,tempel vernietigd door eigen kortzichtigheid,Kaïn,Ezau,Christus,rooms-katholiek,turk,satan,Wat zijn wij als mensen ondankbaar en hardleers en wat is de Heer God goed voor ons.

Nog eens een psalm met een overzicht van de geschiedenis van God en zijn uitverkoren volk aangepast aan de tijdsgeest van de dichter.

Het zweren van God in vers 26 zet sommige denkers aan zich te ergeren aan deze menselijke manier van doen die inmiddels ook in Genesis 50,24 te vinden was.

 

Psalm 109

 

Eerder hebben we aangetoond het ook hier over een wraakpsalm gaat. Het is droevig dat dergelijke psalmen aangegrepen werden om de verdeeldheid in de wegen naar God kracht bij te zetten.

Luther zegt dat wij in deze psalm niets anders moeten zoeken dan en bede psalmen,psalm 101,psalm 104,psalm 106,psalm 109,David,redder van geloof,voorbeeld voor het volk,ode aan de scheppende god,genesis met nadruk op orde in chaos,orde van de dagen en seizoenen,job,jozua,jeremia,spinoza,realiteit en verbeelding in de bijbel,mensen ondankbaar en hardleers,overzicht van geschiedenis,volk van god,tijdsgeest van de dichter,wraakpsalm,verdeeldheid in de wegen naar god,luther,verstokking,anti-joods,tempel vernietigd door eigen kortzichtigheid,Kaïn,Ezau,Christus,rooms-katholiek,turk,satan,om verstokking (verstarring) en verblinding door satan weg te nemen. Hij geeft het nog een extra anti- joods tintje door te zeggen dat Israël ziende blind is (9-15) en dat daardoor de tempel ook vernietigd is. Dit hebben zij dat aan zichzelf te wijten omdat ze Christus niet aanvaarden. Voor verstokte lieden is er geen barmhartigheid. Satan staat aan hun rechterzijde doceert hij in zijn strijd tegen de andere kerken. Hij typeert in een lange geschiedenislijn vanaf Kaïn, die via Ezau loopt naar hen die de zoon van God aan het kruis geslagen hebben, de rooms-katholieken en de Turken allen als kinderen van Satan.

1 2 3 4 5 6 7 8 Volgende